Nuruosmaniye Camii

Nuruosmaniye Camii

Nuruosmaniye Camii, kendi adıyla anılan semttedir. Çemberlitaş semtinde, Kapalıçarşı girişinde yer alır. 1748-1755 yıllarında inşa edilmiştir. İstanbul’da Tarihi Yarımada’nın yedi tepesinden birinde bulunan Nuruosmaniye Camii Osmanlı mimarisinde klasik dönemden barok dönemine geçişin sembolü olarak gösterilen bir yapıdır.

Nuruosmaniye Camii

Bu camiin yerinde daha önce Hasan Canzade Şeyhülislam Hoca Sadeddin Efendi’nin zevcesi Fatıma Hatun’un mescidi bulunuyordu.Daha sonra Sultan I. Mahmud aynı yerde bugünkü Nuruosmaniye Camii’ni yaptırmaya başlamıştır. Fakat 1748 yılında yapımına başlanan bu cami,I. Murad’ın ölümüyle, kardeşi III. Osman tarafından M. 1755 yılında tamamlanmıştır.Adına da Nuruosmani denilmiştir. Camiin mimarı Mustafa Ağa’dır.

Mustafa Ağa ve yardımcısı Simeon Kalfa (Mimar Simeon) tarafından gerçekleştirilen inşaat; I. Mahmut’un ölümünden sonra üç yıllık saltanat süren kardeşi III. Osman zamanında “Nur-u Osmani” adıyla tamamlandı. Adını, padişah III. Osman’dan ve caminin içindeki ışıktan aldığı söylenir.

Nuruosmaniye Camii Mimari özellikler

Nuruosmaniye Camii

1755 yılında tamamlanan cami, Osmanlı mimarisinde barok tarzı ile yapılan ilk camidir. Avrupa barok mimariyle Ortaçağın hüzünlü, dikenli ve insana ancak ıstırap telkin eden sanatı, yerini cıvıl cıvıl bir mimariye bırakmış. Osmanlı’da barok, geometrik sanattan sonra bir yenilik arama sonrası ortaya çıkmış.

Caminin yapımında Osmanlı mimarisinde sütun başlıklarında kullanılan geometrik desenler yerine  yaprak kıvrımlı başlıklar, Sivri kemerler yerine içbükey, dışbükey kıvrımlı kemerler tercih edilmiş. Yivli yapılan minarelerin külah başlıklarında kurşun kaplama yerine taş kullanılmaya başlanmış. Caminin ana kütlesine bitişik bir şekilde yapılan iç avlu ilk defa Osmanlı mimarisinde yarım daire şeklinde bu camide uygulanmış.

Nuruosmaniye Camii, iki kapılı geniş bir dış avlu ile çevrilidir. Medrese, imaret, kitabhâne, muvakkit odası, sebil, çeşme gibi müştemilâtı ile çevresinde dükkânları ve hanı vardır.

Barok üslûbun etkisiyle meydana ge­len bu karekteristik camiin iç avlusu, klâ­sik plân esasından bütünüyle ayrılmış olup yarım, daire şeklinde 12 sütün üzerine otu­ran 14 kubbesi bulunmaktadır. Camiin asıl iç kısmı kare plân üzerine yapılmıştır ve mihrabı çıkıntılıdır. Çapı hayli geniş olan yüksek kubbe, duvarlar üzerine oturan ke­merler tarafından taşınmaktadır. Cami beş sıra halinde 174 pencere tarafından ay­dınlatılmaktadır ki, bu pencereler camiye fazlaca bir aydınlık sağlamaktadır. Pen­cereler alçıdan ve Barok stilindedir. Kub­be kemerlerinin duvar üzerindeki bitimin­de bir kuşak halinde Fetih sûresi yazılıdır.

Caminin mermer mihrabı klasik Osmanlı mimarisindeki camilerin aksine ana ibadet alanından dışarıya çıkan üstü yarım kubbe ile örtülmüş bir alanda bulunuyor. Caminin kubbe kasnağında bulunan 32, toplamda ise cami içinde beş sıra halinde bulunan 174 pencere ile Nuruosmaniye Caminin içi son derece aydınlık ve ferah oluyor.

Nuruosmaniye Camii

Nuruosmaniye Camii Medrese

Camiinin güneyinde medrese ve imaret yapıları yan yana bulunur. Medrese, Osmanlı’daki sultani medreselerin (Sultan’ın yaptırdığı medrese) sonuncusudur. İmaretin olağanüstü büyük bacaları Nuruosmaniye’nin kent içindeki görsel etkisine katkıda bulunur. Bu iki yapı, günümüzde yatılı bir Kur’an kursu olarak kullanılır.

Nuruosmaniye Camii Türbe:

Mahmud için inşa edilmeye başlamış; külliye inşaatı tamamlanmadan vefat eden padişah, Yeni Camii’nin avlusundaki, babasının da mezarının bulunduğu Valide Turhan Sultan türbesine gömülmüştür. 3 sene sonra şirpençeden vefat eden III. Osman’da kendi adının verildiği türbeye gömdürülmeyip babası ve kardeşinin mezarlarının bulunduğu Valide Sultan Türbesine gömüldü. Nuruosmaniye Camii içindeki türbede III. Osman’dan bir yıl önce hayatını kaybeden annesi Şehsuvar Sultan ile bazı şehzadelerin sandukaları bulunur.

Nuruosmaniye Camii kütüphanesi:

Türkiye’de barok tasarımın en özgün örneklerinden birisi kabul edilir. Caminin iç avlusunda iki katlı bir yapıdır. Üst katı kütüphane, alt katı dükkân olarak kullanılır. Birisi okuyuculara, diğeri padişaha ayrılmış iki giriş kapısı vardır. Kütüphanede 5000’den fazla yazma ve basma eser vardır.

Nuruosmaniye Camii Sebili:

Dairesel bir ana mekan ve yanındaki dikdörtgen bir alandan oluşan mermer bir yapıdır. 2003 yılında geçirdiği onarımdan sonra halı satış mekanı olarak kullanılmaktadır.

Nuruosmaniye Camii Nasıl Gidilir ?

You may also like...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.